Lotti goes metal op Graspop Metal Meeting: “Dit concert heeft mij en mijn broer dichter bij elkaar gebracht”

Hellmut Lotti goes metal (ja, de extra L is opzettelijk toegevoegd). Het is een zin die zowel bij het vaste publiek van Helmut Lotti als bij de gemiddelde Graspop Metal Meeting-bezoeker als een verrassing kwam. Het is in elk geval een feit: op zondag staat de crooner, die al even bekend is van zijn “goes classic”-repertoire, in de Metal Dome voor een set vol melodieuze hardrockklassiekers uit de jaren 70 en 80 (wie gehoopt had op deathmetalgrunts moeten we jammer genoeg teleurstellen). Het idee ontstond nadat hij ‘Run to the Hills’ van Iron Maiden coverde voor radiozender Willy en die cover uitstekend onthaald werd. Of metal een vast onderdeel wordt van het repertoire van de zanger, zal afhangen van de reacties op de set op Graspop Metal Meeting. “Ik dacht niet dat mensen zouden vinden dat het op niets trekt, maar ik had ook wel meer negatieve reacties verwacht”, vertrouwt Helmut Lotti Pickx toe. “Dat dit de uitkomst zou zijn, had ik al helemaal niet verwacht.”

De reacties op de Iron Maiden-cover zijn er van verbazing. Was je ook verbaasd over je eigen stem, of wist je eigenlijk altijd al dat je zo’n muziek kan zingen?

Helmut Lotti: “Ik wist wel dat ik dat refrein kon zingen, maar het couplet is iets helemaal anders. De originele zanger, Bruce Dickinson, steekt daar niet overal een melodie in, dus moest ik mijn eigen manier zoeken om daar een melodielijn op te creëren die klopt op die akkoorden. Ik heb er dus mijn eigen versie van gemaakt. Veel mensen appreciëren ook dat ik niet geprobeerd heb om Dickinson te imiteren, want dat gaat toch niet. Ik denk dat ze het leuk vonden dat ik er een eigen interpretatie aan heb gegeven.”

Het is jouw versie, maar de energie en gevoel die erin zitten, zijn onmiskenbaar metal. Dat waren we nog niet gewoon van jou.

Helmut: “Nee, maar als het over energie gaat, had ik met Elvis natuurlijk al het beste voorbeeld. Mensen die nooit naar mijn concerten komen en me alleen op televisie zien, kennen me eigenlijk niet. Op de televisie vragen ze je gewoonlijk om op een kruisje te blijven staan dat ze op de grond hebben geplakt, dus dan kan je niet veel energie tonen.”

Vuiler

Er zijn misschien meer gelijkenissen tussen klassiek en metal als het op zingen aankomt, zoals het gebruik van falsetto en vibrato. Is het voor jou een groot verschil?

Helmut: “Ik ben eerlijk gezegd zelfs meer op mijn gemak met metal omdat er al eens een beetje ruis op de stem mag zitten. In een klassiek repertoire moet je altijd helder klinken en dat vind ik toch lastiger. Het mag eens iets vuiler zijn en dat is soms wel leuk ook.”

Je zei in een eerder interview dat een lied als ‘Tiritomba’ moeilijker is om te zingen dan eender welk nummer dat je op Graspop zal brengen. Is dat door die zuiverheid?

Helmut: “Dat klopt, maar in dat lied zing ik ook de hele tijd in mijn hoge middenregister, op de rand van mijn stembreuk, dus de flexibiliteit daarvan is niet evident. Een lied als ‘Paradise City’ zit eigenlijk ook wel in dat register, maar daar kan ik eens goed doorzingen. Het is een verademing. En het is ook leuk dat het niet onder de radar blijft. Want veel mensen hebben een bepaald verwachtingspatroon bij wat ik doe en kiezen er daarom voor om al dan niet naar een concert te komen. Dus ik ben blij om eens aan een nieuw publiek te tonen dat ik ook kan rocken.”

Sommige mensen zagen de aankondiging van je optreden op Graspop misschien als een stunt, maar je neemt het wel ernstig. Je maakt het niet belachelijk.

Helmut: “Nee, helemaal niet. Het is geweldig om te doen. Ik ga me rot amuseren en het zal zeker goed zijn. Ik sta er niet voor de grap. Het is de eerste keer dat ik op een festival sta, voor een publiek dat niet mijn vaste publiek is. En ik ga daar wel gebruik van maken om hen ervan te overtuigen dat ik wel degelijk iets kan op een podium. De meeste metalheads zijn ook mensen met een brede muzieksmaak, die echt geïnteresseerd zijn in muziek. Vandaar ook de vele positieve reacties, denk ik.”

Veel metalheads kijken duidelijk uit naar je optreden op Graspop nadat ze je versie zien van ‘Run to the Hills’, leiden we af uit de online comments. Had je dat verwacht?

Helmut: “Ik dacht niet dat mensen zouden zeggen dat het op niets trekt, ik dacht wel dat ze het acceptabel zouden vinden. En ik wist ook dat mensen ervan zouden schrikken. Maar ik had eigenlijk ook meer negatieve reacties verwacht van rockfans, maar die waren overwegend positief. En dat dit, het optreden op Graspop, de uitkomst zou zijn, had ik al helemaal niet verwacht.”

En hoe reageert je vaste publiek?

Helmut: “Tot nu toe is er nog maar één iemand die gezegd heeft: Jakkes! Dat is een vrouw die bij bijna elk optreden in het midden op de eerste rij komt zitten. Het zal dus de eerste keer zijn in jaren dat zij daar niet zal zitten, of staan in dit geval. Ieder zijn eigen smaak, denk ik dan.”

Aangepaste playlist

We konden ook al lezen dat je normaal geen grote festivalganger bent. Ga je deze keer op Graspop naar optredens kijken?

Helmut: “Het lawaai en de drukte zijn normaal niet mijn ding. Dat heeft alles met mijn autisme te maken, denk ik en is voor de duidelijkheid geen oordeel over die festivals. Het wordt dus mijn eerste keer Graspop. Ik ga er donderdag al de sfeer opsnuiven samen met mijn broer Johan, dan zullen we gevolgd worden door camera’s.”

Je gaat dus niet voor je plezier naar Guns N’ Roses?

Helmut: “Oh, jawel hoor. Ik vind dat wel eens tof om te zien.”

Je broer Johan is de persoon die je indertijd heeft voorgesteld aan Iron Maiden. De anekdote wil dat je je eerste compliment als zanger hebt gekregen toen je ‘Run to the Hills’ mee zong. Kunnen we dan zeggen dat het allemaal daarmee begonnen is?

Helmut: “Het klopt dat mijn vader me toen mijn eerste compliment heeft gegeven, maar het gaat toch te ver om te zeggen dat het met metal begonnen is. De eerste keer dat ik een liedje heb gezongen voor een publiek, was toen ik twaalf was in een café. Daar zaten iemand met een keyboard en een zangeres. Ik ben toen gaan vragen of ik ‘Can’t Take My Eyes Off You’ mocht zingen. Johan een metalhead noemen, doet hem tekort, trouwens. Hij luisterde toen ook naar new wave en Duran Duran, bijvoorbeeld. Hij heeft altijd al een brede muzieksmaak gehad.”

Heeft dit project jullie nog dichter bij elkaar gebracht?

Helmut: “Ja, ik zou durven zeggen van wel. We zijn veel bij elkaar nu. Niet dat we anders geen contact hebben, maar nu sturen we toch regelmatig berichtjes naar elkaar over muziek. Hij heeft me ook een paar tips gegeven en ik heb zelfs mijn playlist aangepast door hem. De jongens in de band raadden me aan om een specifiek nummer van een zanger – ik verklap nog niet wie – te brengen. Ik was erover aan het twijfelen en ze hadden me bijna over de streep getrokken, toen ik plots een berichtje kreeg van Johan. Hij stuurde me een documentaire van 45 minuten over die zanger. Toen dacht ik: toeval bestaat niet. Nu moet ik het wel zingen.”

Energiek en gebald

Hoe ziet de liveband voor Graspop eruit?

Helmut: “Ik zal vijf muzikanten bijhebben: een drummer, een keyboardspeler, een bassist en twee gitaristen. Er zijn er een paar bij die al op Graspop hebben gestaan, maar dan meestal met speciale projecten, niet echt met grote metalbands. Eén van de gitaristen, Tim Toegaert, speelt dan weer onder andere in Fleddy Melculy.”

Je bent dus goed omringd?

Helmut: “Jazeker. Vorige week hebben we een doorloop van de set gespeeld in het repetitiekot, die we hebben opgenomen. Als ik morgen de studio in zou gaan om een paar foutjes te herstellen, dan heb ik niet meer dan drie uur werk voor we het op plaat kunnen zetten. Zo strak klinkt het. Het wordt ook een heel energieke en gebalde set. Er zit maar één ballad in.”

Op de dagen rond het Graspop-concert moeten er ook andere concerten gespeeld worden in culturele centra. Lukt die spreidstand qua voorbereiding?

Helmut: “Eerlijk gezegd had ik liever gehad dat er in de week van Graspop geen andere concerten gepland waren, maar dit is er als laatste bijgekomen, dus het kon niet anders. Langs de andere kant is het ook niet slecht dat mijn stem al goed gerodeerd zal zijn. Het is vooral kwestie van de stem goed op te warmen. Voor dit concert komt er nog iets extra bij, want ik moet proberen om mijn zijstembanden goed op te warmen. Zo kan ik er wat grain op zetten zonder mijn stem te beschadigen.”